Nông nghiệp Đồng Tháp (gồm địa phận Tiền Giang) trồng rau, cây ăn trái kết hợp với du lịch sinh thái, đáng đồng tiền
Xây dựng chuỗi giá trị, đẩy mạnh cơ giới hóa và gắn kết du lịch vào đồng ruộng đang là hướng đi chủ đạo của nông dân Đồng Tháp (gồm địa phận tỉnh Tiền Giang trước đây). Tuy nhiên, để những khát vọng triệu đô thành hiện thực, vẫn còn đó những “điểm nghẽn” về kỹ thuật và hạ tầng kiểm định cần sự tiếp sức quyết liệt từ chính quyền.
Việc chuyển đổi từ canh tác truyền thống sang VietGAP, GlobalGAP và hữu cơ đã giúp sản phẩm xoài của Đồng Tháp luôn trong tình trạng “cháy hàng”. Ảnh: Vân Nguyễn
Đi đầu trong thực hiện Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, giảm phát thải
Thực hiện Đề án “1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp”, Hợp tác xã (HTX) dịch vụ nông nghiệp Thắng Lợi, tỉnh Đồng Tháp đã tiên phong đi đầu với diện tích 50ha. Đây không chỉ là con số về diện tích, mà là bước ngoặt trong việc thay đổi tập quán canh tác cũ trước đây.
Theo chính sách hỗ trợ hiện nay, mỗi ha lúa tham gia đề án, nông dân được nhận 10.400.000 đồng. Số tiền này là nguồn động lực quan trọng, nhưng cái khó không nằm ở kinh phí mà nằm ở trình độ tiếp nhận công nghệ.
Theo lãnh đạo HTX, dù máy móc và quy trình đã có, nhưng khâu “cầm tay chỉ việc” cho nông dân vẫn chưa đạt hiệu quả như kỳ vọng. Khoảng cách giữa lý thuyết khoa học và kỹ năng thực hành trên đồng ruộng vẫn là một rào cản khiến việc chuyển đổi chưa thể bứt tốc.
Sầu riêng và bài toán kiểm định, nỗi lo mang tên Cadimi
Tại vùng đất Hữu Hiệp, ông Trần Hữu Toàn, Giám đốc HTX Sầu riêng Hữu Hiệp đang nỗ lực đưa loại trái cây tỷ đô này vào chuỗi giá trị bền vững. Với ông Toàn, sầu riêng không chỉ là cây xóa đói giảm nghèo mà là tài sản chiến lược.
“Người nông dân cần thay đổi tư duy sản xuất, cơ giới hóa không còn là lựa chọn mà là bước đi bắt buộc”, ông Toàn khẳng định.
Tuy nhiên, tham vọng xuất khẩu đang vấp phải một rào cản kỹ thuật - hàm lượng Cadimi và các vi lượng, đây là vấn đề "sống còn" đối với tiêu chuẩn xuất khẩu chính ngạch.
Hiện nay, tại Đồng Tháp vẫn chưa có đơn vị nào đủ chức năng test mẫu Cadimi hay "vàng O". Nông dân và HTX phải lặn lội sang các địa phương khác để kiểm tra, gây tốn kém thời gian và đánh mất cơ hội vàng trên thị trường. Việc thiếu hạ tầng kiểm định tại chỗ đang trở thành "nút thắt cổ chai" kìm hãm đà tăng trưởng của sầu riêng địa phương.
“Cây xoài nhà tôi” và câu chuyện nông nghiệp "bắt tay" cùng du lịch
Khác với sự lo âu của người trồng sầu riêng, ông Đoàn Thanh Hiền, một lão nông trồng xoài lại mang đến một luồng gió mới bằng mô hình “Cây xoài nhà tôi”. Không chỉ dừng lại ở việc bán trái, ông Hiền đã nâng tầm vườn xoài thành điểm đến du lịch, giúp quảng bá thương hiệu xoài Cao Lãnh trực tiếp đến du khách.
Tại Lễ hội Xoài 2023, đơn vị của ông đã xuất sắc giành 2 giải thưởng lớn cho xoài Cao Lãnh và xoài Cát Chu. Bí quyết thành công của ông gói gọn trong 6 chữ vàng mà ông luôn sẵn lòng chia sẻ với bà con: “Ngon – lành – đẹp – đều – nhiều – rẻ”.
Ông Hiền chia sẻ: “Việc chuyển đổi từ canh tác truyền thống sang VietGAP, GlobalGAP và hữu cơ đã giúp sản phẩm của chúng tôi luôn trong tình trạng “cháy hàng”, không đủ cung cấp cho thị trường”.
Đây là minh chứng rõ nét khi chất lượng đi đôi với thương hiệu và trải nghiệm, giá trị nông sản sẽ tăng lên gấp nhiều lần.
Khát vọng 20 tỷ từ các vùng trồng rau an toàn
Câu chuyện của ông Trần Văn Bương và HTX Rau an toàn Tân Đông lại là bài học về sự tự cường. Ra đời năm 2015 từ sự uất ức khi bị thương lái ép giá, đến nay HTX đã quy tụ 103 thành viên với quy mô sản xuất bài bản.
Từ những luống rau được kiểm soát chặt chẽ, sản phẩm của Tân Đông đã bước vào hệ thống siêu thị Saigon Co.op và vươn tầm thế giới. Các thị trường khó tính như Nhật Bản, Hàn Quốc, Pháp đã bắt đầu đón nhận rau sạch từ Đồng Tháp. Với sản lượng 2.000 tấn mỗi năm, HTX đạt doanh thu 20 tỷ đồng năm 2025.
Nhìn vào bức tranh nông nghiệp của bốn đơn vị điển hình trên, có thể thấy nông dân Đồng Tháp đang rất chủ động và sáng tạo. Tuy nhiên, để các HTX không phải đơn độc trên hành trình vươn xa, chính quyền tỉnh cần có những động thái mạnh mẽ hơn.
Trước hết cần đầu tư hạ tầng kỹ thuật, sớm thành lập hoặc mời gọi đầu tư trung tâm kiểm định độc tố (Cadimi, kim loại nặng) ngay tại tỉnh để hỗ trợ xuất khẩu.
Đổi mới công tác khuyến nông, chuyển từ đào tạo lý thuyết sang mô hình “cầm tay chỉ việc” thực thụ, đưa chuyên gia xuống tận ruộng cùng làm với dân.
Hỗ trợ chuẩn hóa, giúp đỡ các HTX sầu riêng và cây ăn trái trong việc tiếp cận các tiêu chuẩn vi lượng quốc tế.
Nông nghiệp Đồng Tháp đang đứng trước ngưỡng cửa của sự chuyên nghiệp. Những nút thắt nếu được tháo gỡ kịp thời sẽ là bệ phóng để nông sản địa phương bay cao trên bản đồ thế giới.