Chủ trang trại nuôi cầy hương (chồn hương) quy mô lớn nhất, nhì tỉnh Thái Nguyên

Sinh ra và lớn lên trong gia đình thuần nông, anh Nguyễn Bá Kiên từng trải qua nhiều năm loay hoay tìm hướng phát triển kinh tế. Trồng cây gì, nuôi con gì để cải thiện thu nhập luôn là câu hỏi khiến anh trăn trở.

“Trước đây gia đình tôi cũng làm nông, nên cũng tìm đủ xem trồng cây gì, nuôi con gì cho hiệu quả, nhưng đời sống kinh tế vẫn rất khó khăn”, anh Kiên nhớ lại.

Bước ngoặt đến vào khoảng năm 2018–2019, khi anh bắt đầu tìm hiểu về con cầy hương, một vật nuôi còn khá mới ở khu vực miền Bắc thời điểm đó. Nhận thấy tiềm năng kinh tế của loài vật này, anh mạnh dạn đầu tư nuôi thử nghiệm.

Những ngày đầu bắt tay vào phát triển mô hình không hề dễ dàng. Do ít người nuôi nên kỹ thuật không có, nguồn giống lại ở rất xa. Anh Kiên phải mua cầy mốc từ Hà Giang, còn cầy hương thì lấy giống từ Bạc Liêu. Khoảng cách địa lý khiến việc hỗ trợ kỹ thuật gần như không có, mọi kinh nghiệm đều phải tự mày mò, học hỏi.

“Lúc đầu chăn nuôi rất vất vả, gần như mình vừa làm vừa nghiên cứu. Cũng có những lần vấp váp, nhưng dần dần rút ra kinh nghiệm nên việc nuôi cũng ổn định hơn”, anh Kiên chia sẻ.

Khởi đầu chỉ với 20 đôi cầy giống, đến nay trang trại của anh Kiên đã phát triển lên quy mô gần 600 con, trong đó có khoảng 200 con cầy mẹ sinh sản.

Mô hình nuôi con đặc sản dễ thực hiện, tiêu thụ tốt

Điểm đặc biệt khiến mô hình nuôi cầy hương của gia đình anh Kiên được nhiều người quan tâm chính là yếu tố môi trường.

Khác với chăn nuôi lợn, gà hay trâu bò, những vật nuôi thường phát sinh lượng chất thải lớn, gây mùi hôi và tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm nguồn nước, cầy hương là vật nuôi có lượng chất thải ít, dễ quản lý, không gây mùi nặng. Theo anh Kiên, đây là một trong những ưu điểm lớn nhất của mô hình này.

“Nuôi cầy hương giải quyết bài toán môi trường rất tốt vì gần như không gây ô nhiễm như các mô hình chăn nuôi khác, nên có thể nuôi ngay trong khu dân cư mà vẫn đảm bảo”, anh nói.

Chuồng trại nuôi cầy được thiết kế gọn gàng, sạch sẽ, mỗi con nuôi trong một ô riêng, dễ kiểm soát vệ sinh. Lượng thức ăn mỗi ngày cũng không nhiều nên lượng chất thải phát sinh rất thấp.

So với những trang trại chăn nuôi lợn quy mô lớn thường phải xây dựng hệ thống xử lý chất thải phức tạp, mô hình nuôi cầy hương đơn giản hơn rất nhiều, giúp giảm đáng kể chi phí đầu tư ban đầu cũng như công tác quản lý môi trường.

Nhờ vậy, mô hình của anh Kiên không chỉ phát triển kinh tế hiệu quả mà còn nhận được sự đồng thuận của người dân xung quanh, tránh được những mâu thuẫn thường thấy trong các khu chăn nuôi truyền thống.

Không chỉ thân thiện với môi trường, cầy hương còn được đánh giá là vật nuôi có sức đề kháng khá tốt.

Theo kinh nghiệm của anh Kiên, khi chưa nắm rõ kỹ thuật thì việc nuôi có thể gặp khó khăn, nhưng khi đã hiểu tập tính và quy trình chăm sóc thì việc nuôi cầy hương khá đơn giản.

“Cầy hương gần như không có bệnh tật gì đáng lo. Nếu có thì chủ yếu là bệnh đường ruột, nhưng nếu phòng tốt thì không bị, còn nếu mắc thì điều trị cũng rất dễ”, anh Kiên cho biết.

Thức ăn của cầy hương chủ yếu là cá tươi kết hợp với một số loại thức ăn khác. Khẩu phần ăn được tính toán khá đơn giản, trung bình khoảng 2 lạng thức ăn mỗi ngày cho một con.

Nhiệt độ môi trường thích hợp để cầy phát triển tốt nằm trong khoảng 18–32°C. Nếu nhiệt độ quá cao, cầy mẹ có thể bị sảy thai nên chuồng nuôi cần đảm bảo thông thoáng.

Một lưu ý quan trọng khác là khi cầy mẹ mang thai cần tạo môi trường yên tĩnh để tránh tình trạng cắn hoặc tha con sau khi sinh.

Hiệu quả kinh tế vượt trội

Không chỉ là mô hình chăn nuôi “xanh” và ít rủi ro, mô hình nuôi cầy hương còn mang lại giá trị kinh tế rất cao.

Theo anh Kiên, mỗi con cầy mẹ có thể sinh sản tối đa khoảng 3 con mỗi năm. Với quy mô 200 con mẹ, trang trại của anh có thể sản xuất khoảng 500–600 con cầy giống mỗi năm. Giá bán cầy giống trung bình khoảng 8 -10 triệu đồng mỗi cặp.

Ngoài cầy giống, gia đình anh Kiên còn bán cầy thương phẩm. Nhờ đó, mỗi năm trang trại của gia đình anh đạt doanh thu khoảng 2,5–3 tỷ đồng, trong đó lợi nhuận chiếm khoảng 60–70%.

“Có thể nói nếu so sánh về hiệu quả kinh tế thì rất ít mô hình chăn nuôi có thể đạt được mức lợi nhuận như nuôi cầy hương”, anh Kiên chia sẻ.

Hướng đi mới cho nông nghiệp bền vững

Trong bối cảnh ngành chăn nuôi đang phải đối mặt với nhiều thách thức như dịch bệnh, biến động giá cả và áp lực môi trường, những mô hình vật nuôi mới, ít ô nhiễm như cầy hương đang mở ra hướng đi đầy triển vọng.

Mô hình của anh Nguyễn Bá Kiên không chỉ giúp gia đình anh vươn lên làm giàu mà còn cho thấy khả năng phát triển của một loại hình chăn nuôi thân thiện với môi trường, phù hợp với điều kiện nông thôn hiện nay.

Đặc biệt, với ưu điểm chi phí thấp, rủi ro dịch bệnh gần như không có và thị trường tiêu thụ khá ổn định, mô hình nuôi cầy hương rất có tiềm năng để nhân rộng cho nhiều hộ nông dân đang muốn chuyển đổi mô hình sản xuất.