Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam khóa X Hoàng Công Thủy trình bày tờ trình về sửa đổi, bổ sung một số điều của Điều lệ MTTQ Việt Nam. Ảnh: Huy Thắng.

Theo tờ trình, việc sửa đổi, bổ sung Điều lệ được thực hiện trên cơ sở Chỉ thị số 48 ngày 24/6/2025 của Ban Bí thư, bám sát yêu cầu thực tiễn sau quá trình sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, đồng thời cụ thể hóa những nội dung mới trong Hiến pháp năm 2013 đã được sửa đổi, bổ sung năm 2025; Luật MTTQ Việt Nam sửa đổi, bổ sung năm 2025; cùng tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV.

Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy cho biết, Điều lệ MTTQ Việt Nam được Đại hội đại biểu MTTQ Việt Nam lần thứ X thông qua tháng 10/2024. Qua hơn 1 năm triển khai Điều lệ, thực hiện chủ trương của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị, sắp xếp các tổ chức chính trị - xã hội, các hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ về trực thuộc MTTQ Việt Nam, tổ chức bộ máy, nội dung, phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam đã có sự thay đổi.

Trong bối cảnh đó, việc sửa đổi, bổ sung Điều lệ được đánh giá là yêu cầu cần thiết nhằm hoàn thiện cơ sở chính trị, pháp lý cho hoạt động của Mặt trận trong giai đoạn mới, đáp ứng yêu cầu đổi mới hệ thống chính trị và phát huy sức mạnh khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Theo tờ trình, việc sửa đổi Điều lệ cũng nhằm nâng cao chất lượng công tác Mặt trận, phù hợp yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới theo tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, đặc biệt trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy quản trị và phương thức hoạt động.

Quá trình nghiên cứu, sửa đổi Điều lệ được tiến hành qua nhiều bước, từ lấy ý kiến tại đại hội MTTQ cấp xã, cấp tỉnh đến xin ý kiến chuyên gia, hội đồng tư vấn và các cơ quan có thẩm quyền. Dự thảo hiện đã được hoàn thiện lần thứ năm trước khi trình Đại hội xem xét.

Ông Hoàng Công Thủy nêu rõ, việc nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Điều lệ đã được thực hiện bài bản, nghiêm túc, đảm bảo các yêu cầu về lý luận và thực tiễn. Dự thảo đã được thảo luận, lấy ý kiến góp ý từ Đại hội MTTQ cấp xã, cấp tỉnh; xin ý kiến các chuyên gia, các Hội đồng tư vấn; xin ý kiến Ủy ban, Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam… Dự thảo Điều lệ MTTQ Việt Nam đã được tổng hợp, tiếp thu và hoàn thiện lần thứ 5.

Xuất phát từ những căn cứ nêu trên, việc sửa đổi điều lệ bám sát quan điểm, nguyên tắc như: Bổ sung, cụ thể hóa, những điểm mới của Hiến pháp 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025); Luật MTTQ Việt Nam (sửa đổi, bổ sung năm 2025); Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV; những chủ trương, quy định mới của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sắp xếp, tinh gọn bộ máy của hệ thống chính trị vào Điều lệ MTTQ Việt Nam.

Theo ông Thủy, việc sửa đổi, bổ sung Điều lệ MTTQ Việt Nam phải phù hợp với yêu cầu công tác Mặt trận trong tình hình mới; kế thừa những nội dung đang ổn định, phát huy hiệu quả. Chỉ xem xét những vấn đề còn vướng mắc, bất cập cần bổ sung, sửa đổi cho phù hợp, đáp ứng yêu cầu thực tiễn.

Cùng với đó, những vấn đề mới, vấn đề cụ thể còn vướng mắc trong tổ chức thực hiện, chưa có tổng kết về lý luận, thực tiễn sẽ được đưa vào Thông tri Hướng dẫn thực hiện để đảm bảo tính ổn định của Điều lệ MTTQ Việt Nam; Biên tập, chỉnh lý, sắp xếp lại nội dung câu từ tại một số Điều, Khoản cho dễ hiểu, dễ thực hiện.

Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy cho hay, trong lần sửa đổi, bổ sung này sẽ bỏ cụm từ “cấp huyện” tại các Điều 6, Điều 11, Điều 20, Điều 23, Điều 24 và Điều 25; sửa đổi, bỏ cụm từ “trực thuộc Trung ương” tại các Điều 11, Điều 13, Điều 16 và Điều 22.

Bên cạnh đó sẽ bổ sung, sửa đổi quy định thẩm quyền của Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương về công tác nhân sự: “Trong một số trường hợp cụ thể giữa 2 kỳ họp, ủy quyền cho Đoàn Chủ tịch xem xét hiệp thương cử tham gia Ủy ban, Đoàn Chủ tịch, Ban Thường trực đối với cán bộ chuyên trách đã được cấp có thẩm quyền giới thiệu”; bổ sung, sửa đổi các quy định liên quan đến Hội đồng tư vấn, Ban tư vấn, Tổ tư vấn, cộng tác viên…

Cùng với đó, quy định về thành phần Ủy ban MTTQ Việt Nam cấp xã cũng được biên tập lại thành “Một số cán bộ chuyên trách của cơ quan Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp xã”; nhiệm kỳ của Ban Công tác Mặt trận cũng được sửa đổi theo hướng: “Nhiệm kỳ của Ban Công tác Mặt trận trùng với nhiệm kỳ của chi bộ”;

“Các tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc MTTQ Việt Nam được tổ chức và hoạt động thống nhất trong MTTQ Việt Nam, cùng với các tổ chức thành viên khác của Mặt trận hiệp thương dân chủ, phối hợp và thống nhất hành động do MTTQ Việt Nam chủ trì”, lần sửa đổi này bổ sung quy định về quan hệ của Ủy ban MTTQ Việt Nam với các tổ chức thành viên.