Toàn cảnh Hội nghị. Ảnh: Phạm Hưng. 

Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long, Trưởng Ban Chỉ đạo liên ngành Trung ương về an toàn thực phẩm, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam Lương Quốc Đoàn, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội LHPN Việt Nam Nguyễn Thị Tuyến đồng chủ trì Hội nghị.

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong giai đoạn 2021 - 2025, Chương trình đã được Hội Nông dân Việt Nam, Hội LHPN Việt Nam triển khai hiệu quả với sự vào cuộc 100% tỉnh, thành Hội, đơn vị, sự ủng hộ của chính quyền địa phương và sự hưởng ứng tích cực của cán bộ, hội viên, phụ nữ. Chương trình phối hợp đã khẳng định vai trò, vị thế của các cấp Hội trong việc tuyên truyền, vận động, hướng dẫn hội viên nông dân sản xuất, kinh doanh nông sản an toàn. Với mạng lưới sâu rộng, các cấp Hội đã trở thành cầu nối hiệu quả, đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến gần với người dân hơn.

Qua đó trang bị cho hội viên, nông dân những kiến thức về quy trình sản xuất sạch, áp dụng khoa học kỹ thuật, sử dụng vật tư nông nghiệp đúng cách, các kỹ năng về kinh doanh, marketting tiêu thụ sản phẩm... để thay đổi tư duy sản xuất từ nhỏ lẻ sang hướng hàng hóa, chất lượng cao. Đồng thời, Chương trình phối hợp đã góp phần xây dựng và nhân rộng nhiều mô hình sản xuất nông sản an toàn, công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ.

Sau 5 năm triển khai quyết liệt, Chương trình phối hợp số 01 giữa Chính phủ với Hội Nông dân Việt Nam và Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam đã tạo ra một "làn sóng" thay đổi nhận thức mạnh mẽ. Hơn 18 triệu lượt hội viên, nông dân và phụ nữ đã được lan tỏa tinh thần sản xuất, kinh doanh nông sản chất lượng, an toàn, góp phần quan trọng vào việc bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

Thông qua sự phối hợp chặt chẽ giữa Bộ và 2 Hội đã có hơn 300.000 lớp tập huấn, phổ biến kiến thức về an toàn thực phẩm được tổ chức với sự tham gia của hơn 18 triệu lượt người.

Cùng với đó, hơn 28.000 hội nghị, hội thảo và các cuộc đối thoại trực tiếp đã thu hút gần 4 triệu lượt đại biểu tham dự, tạo nên một phong trào sản xuất sạch mạnh mẽ trong cộng đồng. Công tác tuyên truyền còn được cụ thể hóa qua việc phát hành gần 1 triệu bộ tài liệu và gần 8.000 tin bài, phóng sự tạo hiệu ứng an toả trong cộng đồng.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long phát biểu kết luận Hội nghị Tổng kết Chương trình phối hợp số 01 giữa Chính phủ với Hội Nông dân Việt Nam và Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam. Ảnh: Phạm Hưng. 

Kết quả đã giúp 80% hộ gia đình hội viên nông dân và hơn 53.000 hộ gia đình hội viên phụ nữ ký cam kết tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về sản xuất, kinh doanh thực phẩm an toàn.

Nhờ đó, nhận thức của người sản xuất và người tiêu dùng về thực phẩm an toàn được nâng cao rõ rệt, góp phần bảo vệ sức khỏe và chất lượng cuộc sống cho người dân.

Đáng chú ý, chương trình đã hỗ trợ đăng ký nhãn hiệu và xây dựng thương hiệu cho 7.106 sản phẩm nông nghiệp, đồng thời giúp 8.447 sản phẩm đạt chứng nhận OCOP từ 3 sao trở lên. Vai trò của các cấp Hội cũng được khẳng định qua việc tư vấn, hỗ trợ thành lập mới hơn 4.000 hợp tác xã và gần 29.000 tổ hợp tác trong nông nghiệp, tạo thành chuỗi liên kết bền vững từ khâu sản xuất đến tiêu thụ.

Đánh giá về tầm nhìn trong giai đoạn tới, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Thanh Nam đề xuất Chính phủ chỉ đạo các Bộ, ngành sớm hoàn thiện hệ thống pháp lý, trọng tâm là xây dựng Luật Thực phẩm mới và các Nghị định hướng dẫn để tạo cơ chế quản lý chặt chẽ, hiệu quả.

Đồng thời, xây dựng mới chiến lược về an toàn thực phẩm giai đoạn 2026-2030 và tầm nhìn đến năm 2045 để nâng cao vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các cấp Hội trong việc tham gia xây dựng chính sách.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất Chính phủ tiếp tục phê duyệt xây dựng chương trình phối hợp tổng thể giai đoạn 2026-2030, gắn với chủ trương bảo vệ sức khỏe nhân dân và các chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững.

Báo cáo tại Hội nghị, Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam Lương Quốc Đoàn cho biết: Thời gian qua, các cấp Hội Nông dân đã phát huy vai trò nòng cốt trong tuyên truyền, vận động, hỗ trợ hội viên, nông dân. Trong đó tập trung đẩy mạnh thông tin, tuyên truyền, tập huấn, bồi dưỡng nâng cao nhận thức, kiến thức, vận động, thu hút hội viên, nông dân tham gia bảo đảm an toàn thực phẩm; Tổ chức các hoạt động tư vấn, hướng dẫn, hỗ trợ hội viên, nông dân, chi, tổ Hội Nông dân nghề nghiệp, tổ hợp tác, hợp tác xã nông nghiệp thực hành về an toàn thực phẩm.

Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam Lương Quốc Đoàn chủ trì điều hành phần tham luận, chia sẻ kinh nghiệm của các đại biểu tại Hội nghị tổng kết Chương trình phối hợp số 01. Ảnh: Phạm Hưng

Tư vấn, hướng dẫn, hỗ trợ hội viên, nông dân, chi, tổ Hội Nông dân nghề nghiệp, tổ hợp tác, hợp tác xã nông nghiệp từng bước chuyển đổi số trong sản xuất, kinh doanh gắn với an toàn thực phẩm. Đồng thời tăng cường vai trò, trách nhiệm tham gia kiểm tra, giám sát trong lĩnh vực an toàn thực phẩm, trọng tâm là đẩy mạnh phong trào nông dân phát hiện, tố giác, lên án hành vi vi phạm, giám sát nội bộ về an toàn thực phẩm; xây dựng, nhân rộng mô hình giám sát cộng đồng; tập trung giám sát các hộ, cơ sở nhỏ, phối hợp kiểm tra, giám sát các cơ sở có quy mô lớn; giám sát việc sử dụng, kinh doanh vật tư đầu vào trong nông nghiệp; ngăn chặn, kiến nghị xử lý việc sử dụng chất cấm, lạm dụng kháng sinh, hoá chất không rõ nguồn gốc trong sản xuất, chế biến nông sản, thực phẩm.

Nhờ đó đã góp phần nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi trong sản xuất, kinh doanh, đưa chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về an toàn thực phẩm đi vào đời sống của hội viên, nông dân.

Phát biểu kết luận Hội nghị, thay mặt Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Lê Thành Long ghi nhận sự nỗ lực vượt bậc của các cơ quan Trung ương như: Hội Nông dân Việt Nam, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Môi trường… và các địa phương.

Phó Thủ tướng đánh giá cao 2 tổ chức Hội Nông dân và Hội Phụ nữ đã chỉ đạo, triển khai đồng bộ Chương trình phối hợp số 01, các hoạt động được tổ chức đồng loạt ở nhiều địa phương.

Nhờ thế, phạm vi của Chương trình phối hợp số 01 được bao quát, phủ rộng đến từng khu cụm dân cư, hộ gia đình. Các hoạt động cũng đa dạng từ tuyên truyền, vận động cam kết, đến xây dựng các mô hình và tập huấn kỹ thuật.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Thành Long nhấn mạnh, an toàn thực phẩm là yếu tố then chốt để xây dựng một Việt Nam khỏe mạnh. Phó Thủ tướng yêu cầu trong giai đoạn tới, cần tập trung vào chuyển đổi số, siết chặt khâu bảo quản, vận chuyển và xã hội hóa nguồn lực giám sát.

Về nội dung phối hợp, Phó Thủ tướng lưu ý không chỉ dừng lại ở khâu sản xuất sạch mà phải đặc biệt chú trọng đến khâu bảo quản và vận chuyển.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, nếu chúng ta sản xuất sạch nhưng quá trình vận chuyển, bảo quản không đảm bảo vệ sinh thì mục tiêu cuối cùng vẫn không đạt được. Các chương trình sắp tới cần thiết kế thêm những chỉ dẫn kỹ thuật cụ thể cho hai khâu trọng yếu này.

Về cơ chế chính sách, Phó Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp chặt chẽ với Hội Nông dân, Hội Phụ nữ để đề xuất, thống nhất tên gọi và nội dung chương trình phối hợp giai đoạn mới. Mục tiêu phải hoàn thành các thủ tục để chương trình có hiệu lực trước ngày 15/1/2026. Bộ Y tế cần khẩn trương hoàn thiện các văn bản thay thế Nghị định 15 và các quy chuẩn kỹ thuật, tháo gỡ vướng mắc về việc hợp quy sản phẩm, tạo điều kiện cho cơ sở sản xuất dữ liệu an toàn thực phẩm.

Về vai trò của các địa phương, Phó Thủ tướng khẳng định UBND các tỉnh, thành phố là tác nhân quan trọng nhất. Phó Thủ tướng đề nghị các tỉnh, thành phố tiếp tục sát sao, đôn đốc thực hiện kiểm tra, giám sát hoạt động sản xuất, kinh doanh nông sản, thực phẩm an toàn.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh việc phải đẩy mạnh xã hội hóa công tác an toàn thực phẩm, huy động nguồn lực từ chính các nhà sản xuất và cộng đồng để cùng chung tay bảo vệ sức khỏe nhân dân.