Chúng tôi xin trả lời như sau:

1. Đối tượng được hưởng bảo hiểm xã hội (BHXH) một lần được quy định tại  Khoản 1, Điều 2 và Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội năm 2014 gồm:  

- Người làm việc theo hợp đồng lao động không xác định thời hạn, hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng lao động theo mùa vụ hoặc theo một công việc nhất định có thời hạn từ đủ 03 tháng đến dưới 12 tháng, kể cả hợp đồng lao động được ký kết giữa người sử dụng lao động với người đại diện theo pháp luật của người dưới 15 tuổi theo quy định của pháp luật về lao động;

- Người làm việc theo hợp đồng lao động có thời hạn từ đủ 01 tháng đến dưới 03 tháng;

- Cán bộ, công chức, viên chức;

- Công nhân quốc phòng, công nhân công an, người làm công tác khác trong tổ chức cơ yếu;

- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp quân đội nhân dân; sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, sĩ quan, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật công an nhân dân; người làm công tác cơ yếu hưởng lương như đối với quân nhân;

- Hạ sĩ quan, chiến sĩ quân đội nhân dân; hạ sĩ quan, chiến sĩ công an nhân dân phục vụ có thời hạn; học viên quân đội, công an, cơ yếu đang theo học được hưởng sinh hoạt phí;

- Người đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng quy định tại Luật người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng;

- Người quản lý doanh nghiệp, người quản lý điều hành hợp tác xã có hưởng tiền lương;

- Người hoạt động không chuyên trách ở xã, phường, thị trấn.

2. Điều kiện để được hưởng BHXH một lần: 

Để được hưởng Bảo hiểm xã hội một lần, người lao động cần đáp ứng một số điều kiện cụ thể theo quy định của pháp luật, được nêu trong Khoản 1 Điều 60 của Luật Bảo hiểm xã hội 2014, được sửa đổi bổ sung bởi Điều 8 Nghị định 115/2015/NĐ-CP, Điều 19 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH và Nghị quyết 93/2015/QH13. Theo đó, có bốn điều kiện chính mà người lao động cần đạt được: 

- Đủ tuổi hưởng lương hưu theo quy định tại các Khoản 1, 2 và 4 Điều 54 của Luật Bảo hiểm xã hội mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội hoặc theo quy định tại Khoản 3 Điều 54 của Luật Bảo hiểm xã hội mà chưa đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội và không tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện;

- Sau một năm nghỉ việc mà chưa đủ 20 năm đóng bảo hiểm xã hội và không tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội;

- Ra nước ngoài để định cư: nếu người lao động ra nước ngoài để định cư, họ có thể yêu cầu nhận BHXH một lần. Điều này giúp người lao động có một khoản tài chính khi chuyển ra nước ngoài sinh sống và làm việc, điều này phù hợp với chính sách hỗ trợ của Nhà nước.

-  Người đang bị mắc một trong những bệnh nguy hiểm đến tính mạng như ung thư, bại liệt, xơ gan cổ chướng, phong, lao nặng, nhiễm HIV đã chuyển sang giai đoạn AIDS và những bệnh khác theo quy định của Bộ Y tế;

3. Mức hưởng BHXH một lần: 

Căn cứ vào Khoản 2 Điều 60 Luật Bảo hiểm xã hội 2014 được sửa đổi bổ sung bởi Điều 8 Nghị định 115/2015/NĐ-CP, Điều 19 Thông tư 59/2015/TT-BLĐTBXH và Nghị quyết 93/2015/QH13 quy định mức hưởng bảo hiểm xã hội một lần được tính theo số năm đã đóng bảo hiểm xã hội, cứ mỗi năm được tính như sau:

- Trường hợp tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc được tính theo số năm đã đóng bảo hiểm xã hội, cứ mỗi năm được tính như sau:

 + 1,5 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng trước năm 2014;

 + 02 tháng mức bình quân tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi.

 - Trường hợp tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện được tính theo số năm đã đóng bảo hiểm xã hội, cứ mỗi năm được tính như sau:

 + 1,5 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng trước năm 2014;

 + 02 tháng mức bình quân thu nhập tháng đóng bảo hiểm xã hội cho những năm đóng từ năm 2014 trở đi.

Như vậy, nếu vợ chồng bạn đáp ứng một trong các điều kiện trên, thì có quyền yêu cầu hưởng BHXH một lần và mức hưởng được tính theo quy định trên.

                                                                                                                                                                Thu Hà – Cán bộ tư vấn